محمود بن هدايت الله افوشته اى نطنزى
309
نقاوة الآثار في ذكر الاخيار در تاريخ صفويه ( فارسى )
گرديده بار ديگر در مقام انطفاء شمع شبستان حيات خان جلالت سمات شد و با بعضى از امراء مواضعهء اين امر فرمود كه در خلال اين [ 170 ] احوال ، اخبار ناملايم گرفتن دار السلطنهء هرات و كشته شدن على قليخان در اردوى كيهان پوى شايع گشت . و از اينجهت غبار كلال و ملال پيرامون آيينهء ضمير پادشاه سكندر سرير گرديده بساط شادمانى و انبساط در نوشت و آزار بسيار و كمال كلفت و كدورت از وقوع اين قضيه علاوهء مادههاى كدورات سابقه گشته ، با بعضى از مقربان [ بارگاه ] « 1 » و نزديكان درگاه مثل قراحسن و امت بيگ استاجلو و از اكابر تازيكيه ، ميرزا محمد منشى قرار كشتن مرشد قليخان دادند و انتهاز فرصت مينمودند ، تا در تاريخ هشتم شهر رمضان المبارك سنهء سبع و تسعين و تسعمائه ، در موضع شاهرود كه از اعمام بسطام است ، در وقتى كه بر بستر خواب غنوده بود بر سرش ريخته بضرب تيغ امت بيگ رقم زندگانيش از صفحهء وجود محو گرديد و دست قضا در اندك زمانى بساط شوكت و عظمتش در نورديد و بناى سلطنتى به آن متانت و ابرام و اساس حشمتى به آن استحكام ، بيك زلزله از آثار غضب نيران لهب پادشاه سكندر حسب سمت انهدام گرفت و آن همه اسباب و جهات و موجبات تفوق و تسلط بر كاينات ، بيك شعله از نار قهر دوزخ شرار شهريار غضنفر حيدر نسب ، صورت انعدام پذيرفت و مرشد قليخان اگرچه از اوان مبادى ايام للگى و وكالت تا زمان تناهى اوقات سلطنت و جلالت اكثر افعال و بيشتر اعمالش موافق مزاج با ابتهاج صاحب تخت و تاج نبود ، بلكه جميع اوضاع و اطوار و تمامى حالات و كار و بارش مخالف طبع همايون مينمود ، فاما ذات جليلة الصفاتش به اوصاف حميده آراسته و باصناف اعطاف و اخلاق حسنه پيراسته به آثار عدالت و انصاف اتصاف داشت و در جميع ايام
--> ( 1 ) - د : درگاه .